top of page

Begrafenis of begraven volgens de Heilige Schriften: Wat wil God echt?

15 jul 2025
8 minuten om te lezen

Bijgewerkt op: 14 nov

Bij het overlijden van een dierbare denken veel mensen meteen aan een uitvaartdienst met muziek, bloemen, mooie toespraken en liederen. Maar hebben wij ooit stilgestaan bij de vraag of dat Schriftuurlijk is? Wat leert Gods Woord ons over het begraven van een overledene? Niet de tradities van mensen, maar het Woord van God is onze maatstaf.

Inhoud

Hoe werd er begraven in de Schrift?

Wie de Schrift onderzoekt, ziet dat er geen rouwdiensten gehouden werden zoals wij die vandaag kennen. De profeten en apostelen hadden die niet. Toen de profeet Samuƫl stierf, staat er:

ā€œEn SamuĆ«l stierf; en gans IsraĆ«l vergaderde zich, en zij bedreven rouw over hem, en begroeven hem in zijn huis te Rama. En David maakte zich op, en toog af naar de woestijn Paran.ā€ 1 SamuĆ«l 25:1

Men kwam samen, rouwde en begroef hem. Geen grote toespraken, geen ceremonie en geen optredens. Over Mozes staat: ā€œEn Hij begroef hem in een dal, in het land van Moab, tegenover Beth-peor; en niemand heeft zijn graf geweten, tot op dezen dagā€ (Deuteronomium 34:6). Abraham begroef zijn vrouw Sara in de spelonk van Machpela (Genesis 23:19). En over Stefanus lezen wij:

ā€œEn enige godvruchtige mannen droegen Stefanus te zamen ten grave en maakten groten rouw over hem.ā€ Handelingen 8:2

Zo werd ook de Heere Jezus begraven

Ook de Heere Jezus Zelf werd eenvoudig begraven:

ā€œDeze ging tot Pilatus, en begeerde het lichaam van Jezus. En als hij hetzelve afgenomen had, wond hij dat in een fijn lijnwaad, en legde het in een graf, in een rots gehouwen, waarin nog nooit iemand gelegd was.ā€ Lukas 23:52-53

Johannes schrijft erbij: ā€œZij namen dan het lichaam van Jezus, en bonden dat in linnen doeken met de specerijen, gelijk de Joden de gewoonte hebben van begravenā€ (Johannes 19:40). En toen Tabitha stierf: ā€œals zij haar gewassen hadden, legden zij haar in de opperzaalā€ (Handelingen 9:37). Het lichaam werd gewassen, in linnen gewikkeld en begraven. Als dat goed was voor de Heere Jezus, is het ook goed voor ons.

Maar ik wil afscheid nemen

Excuus: ā€œMaar ik wil afscheid nemen, met mooie woorden en bloemen.ā€ Antwoord uit de Schrift: dat verlangen is begrijpelijk. Rouw is niet verkeerd, want om Stefanus werd ā€œgroten rouwā€ gemaakt. Maar bedenk:

ā€œWant de levenden weten, dat zij sterven zullen, maar de doden weten niet met al; zij hebben ook geen loon meer, maar hun gedachtenis is vergeten.ā€ Prediker 9:5

Wat heeft iemand aan bloemen die hij niet meer kan ruiken, of aan mooie woorden die hij niet meer kan horen? Geef bloemen en liefdevolle woorden terwijl iemand nog leeft. Dan heeft hij er iets aan. ā€œOnthoud het goed van zijn meesters niet, als het in het vermogen uwer hand is te doenā€ (Spreuken 3:27).

Niemand wordt de hemel in gepreekt

Veel uitvaarten zijn een toneelstuk. Er wordt gehuild, gezongen en soms ook onwaarheid gesproken. Iemand die zijn hele leven God niet gediend heeft, wordt toch de hemel in gepreekt. Er wordt gezegd: ā€œHij kijkt nu vanuit de hemel op ons neer.ā€ Maar Gods Woord zegt: ā€œde ziel, die zondigt, die zal stervenā€ (EzechiĆ«l 18:4). En:

ā€œJaagt den vrede na met allen, en de heiligmaking, zonder welke niemand den Heere zien zal.ā€ HebreeĆ«n 12:14

Een prediker kan niemand de hemel in praten. Wie in zonde sterft zonder zich te bekeren, wordt door mooie woorden niet gered. Alleen wie tijdens zijn leven God gehoorzaamt, heeft hoop.

Rituelen en tradities

Soms worden bij een uitvaart rituelen uitgevoerd door geheime genootschappen, zoals vrijmetselaars, met hun eigen symbolen, handschoenen en linten. Maar God wil geen vermenging van Zijn dienst met de werken van de duisternis:

ā€œGod is een Geest, en die Hem aanbidden, moeten Hem aanbidden in geest en waarheid.ā€ Johannes 4:24

Paulus vraagt: ā€œEn wat samenstemming heeft Christus met Belial, of wat deel heeft de gelovige met den ongelovige?ā€ (2 Korinthe 6:15). Zulke ceremonies brengen de overledene niets en misleiden de levenden. De Heere Jezus zei: ā€œDoch tevergeefs eren zij Mij, lerende leringen, die geboden van mensen zijnā€ (Mattheüs 15:9).

Na de dood het oordeel

Wat gebeurt er als een mens sterft? Het lichaam keert terug tot stof: ā€œwant gij zijt stof, en gij zult tot stof wederkerenā€ (Genesis 3:19). En Prediker zegt:

ā€œEn dat het stof wederom tot aarde keert, als het geweest is; en de geest weder tot God keert, Die hem gegeven heeft.ā€ Prediker 12:7

Daarna komt het oordeel: ā€œEn gelijk het den mensen gezet is, eenmaal te sterven, en daarna het oordeelā€ (HebreeĆ«n 9:27). De Heere Jezus zei:

ā€œVerwondert u daar niet over, want de ure komt, in dewelke allen, die in de graven zijn, Zijn stem zullen horen; En zullen uitgaan, die het goede gedaan hebben, tot de opstanding des levens, en die het kwade gedaan hebben, tot de opstanding der verdoemenis.ā€ Johannes 5:28-29

Waar zijn de doden nu?

Prediker zegt dat de geest tot God keert. Betekent dat dat de mens bij zijn dood naar de hemel gaat? Kijk naar de grondtekst. Het Hebreeuwse woord voor geest is ruach. Dat is hetzelfde woord dat in Prediker 3:19 met ā€œademā€ vertaald is, waar staat dat mens en beest ā€œallen enerlei ademā€ hebben. Het is de adem des levens die God bij de schepping in de mens blies (Genesis 2:7). Ook het Griekse woord pneuma betekent adem en wind: ā€œDe wind blaast, waarheen hij wilā€ (Johannes 3:8). Bij de dood keert die levensadem terug tot God, Die hem gegeven heeft. ā€œWant gelijk het lichaam zonder geest dood isā€ (Jakobus 2:26). Maar de mens zelf gaat niet naar de hemel. Hij slaapt in het stof tot de opstanding.

ā€œZijn geest gaat uit, hij keert wederom tot zijn aarde; te dienzelfden dage vergaan zijn aanslagen.ā€ Psalm 146:4

De Schrift noemt de dood steeds een slaap. De Heere Jezus zei: ā€œLazarus, onze vriend, slaaptā€, en daarna vrijuit: ā€œLazarus is gestorvenā€ (Johannes 11:11-14). ā€œDe doden weten niet met alā€ (Prediker 9:5), en ā€œer is geen werk, noch verzinning, noch wetenschap, noch wijsheid in het grafā€ (Prediker 9:10). DaniĆ«l spreekt van hen ā€œdie in het stof der aarde slapenā€ (DaniĆ«l 12:2). En Job zegt: ā€œAlzo ligt de mens neder, en staat niet op; totdat de hemelen niet meer zijn, zullen zij niet opwakenā€ (Job 14:12).

Zelfs David, de man naar Gods hart, is niet naar de hemel gegaan. Petrus zei op de Pinksterdag: ā€œWant David is niet opgevaren in de hemelenā€ (Handelingen 2:34), en ā€œzijn graf is onder ons tot op dezen dagā€ (Handelingen 2:29). Over de gelovigen van het Oude Testament staat: ā€œEn deze allen, hebbende door het geloof getuigenis gehad, hebben de belofte niet verkregenā€ (HebreeĆ«n 11:39).

De doden staan op bij de wederkomst van Christus:

ā€œWant de Heere Zelf zal met een geroep, met de stem des archangels, en met de bazuin Gods nederdalen van den hemel; en die in Christus gestorven zijn, zullen eerst opstaan; Daarna wij, die levend overgebleven zijn, zullen te zamen met hen opgenomen worden in de wolken, den Heere tegemoet, in de lucht; en alzo zullen wij altijd met den Heere wezen.ā€ 1 Thessalonicenzen 4:16-17

Paulus schrijft: ā€œMaar een iegelijk in zijn orde: de eersteling Christus, daarna die van Christus zijn, in Zijn toekomstā€ (1 Korinthe 15:23). De Heere Jezus zei: ā€œIk zal hem opwekken ten uitersten dageā€ (Johannes 6:40). Martha wist het ook: ā€œIk weet, dat hij opstaan zal in de opstanding ten laatsten dageā€ (Johannes 11:24). En Paulus verwachtte zijn kroon niet bij zijn sterven, maar ā€œin dien dagā€ (2 Timotheüs 4:8).

Spreekt de Schrift zichzelf dan tegen waar Paulus schrijft dat hij begeert ā€œontbonden te worden en met Christus te zijnā€ (Filippenzen 1:23)? Nee. Wie slaapt, merkt de tijd niet. Voor de gestorvene is het volgende ogenblik de opstanding, wanneer hij voor altijd met de Heere zal zijn. Daarom zegt dezelfde Paulus dat zijn kroon wacht tot ā€œdien dagā€. En de misdadiger aan het kruis? De Heere Jezus Zelf was na drie dagen nog niet opgevaren: ā€œIk ben nog niet opgevaren tot Mijn Vaderā€ (Johannes 20:17).

Daarom kan niemand bij een begrafenis zeggen dat de overledene nu vanuit de hemel meekijkt. Onze hoop is niet dat de doden nu al in de hemel zijn, maar dat zij zullen opstaan.

En crematie dan?

In de Schrift werden de gelovigen begraven, ook de Heere Jezus. Toch geeft Gods Woord geen gebod over crematie, ā€œwant waar geen wet is, daar is ook geen overtredingā€ (Romeinen 4:15). Wij volgen het voorbeeld van de Schrift en begraven. Maar belangrijker dan wat er met je lichaam gebeurt, is hoe je leefde voordat je stierf.

Het vuur van een crematie gaat uit. Maar er is een ander vuur, het vuur van Gods toorn:

ā€œWant een vuur is aangestoken in Mijn toorn, en zal bernen tot in de onderste hel, en zal het land met zijn inkomst verteren, en de gronden der bergen in vlam zetten.ā€ Deuteronomium 32:22

Zorg dat je niet in dat vuur terechtkomt. Dat is de vraag die werkelijk telt.

Als de familie een rouwdienst wil

Wil de familie van een overleden gelovige toch een rouwdienst houden, dan wordt de overledene aan de familie overgedragen. De gemeente neemt geen deel aan rituelen die tegen de Schrift ingaan. De Heere Jezus zei: ā€œVolg Mij, en laat de doden hun doden begravenā€ (Mattheüs 8:22). Het is daarom wijs om je familie tijdens je leven al schriftelijk te laten weten hoe je begraven wilt worden. Zo voorkom je misverstanden na je overlijden.

Bij het graf wordt gebeden voor hen die leven en overblijven, want de overledene kan niet meer veranderen wat hij gedaan heeft. ā€œGod is niet een God der doden, maar der levendenā€ (Mattheüs 22:32). Onze taak is om mensen tijdens hun leven de waarheid te brengen. Na de dood is het te laat.

Het gaat om hoe je leeft

Uiteindelijk draait het niet om hoe je begraven wordt, maar om hoe je leeft:

ā€œWant wij allen moeten geopenbaard worden voor den rechterstoel van Christus, opdat een iegelijk wegdrage, hetgeen door het lichaam geschiedt, naardat hij gedaan heeft, hetzij goed, hetzij kwaad.ā€ 2 Korinthe 5:10

Voor wie in Christus ontslapen is, is er hoop. Paulus schrijft: ā€œDoch, broeders, ik wil niet, dat gij onwetende zijt van degenen, die ontslapen zijn, opdat gij niet bedroefd zijt, gelijk als de anderen, die geen hoop hebbenā€ (1 Thessalonicenzen 4:13). De Heere Jezus zei:

ā€œJezus zeide tot haar: Ik ben de Opstanding en het Leven; die in Mij gelooft zal leven, al ware hij ook gestorven; En een iegelijk, die leeft, en in Mij gelooft, zal niet sterven in der eeuwigheid. Gelooft gij dat?ā€ Johannes 11:25-26

Wacht daarom niet tot het te laat is. Leef heilig en dien God zolang je leeft. Bekeer je dan en keer je af van de zonde, en ga tot Jezus Christus. Laat je daarna dopen door onderdompeling in de Naam van Jezus Christus, en word vervuld met de Heilige Geest. Volhard daarna in de leer van de apostelen en wandel de heilige weg.

Kijk mee met onze online diensten of laat een gebedsverzoek achter via de chat op deze site.

Opmerkingen


↑
bottom of page