Heilige grenzen in de kerkgemeente: Over kuisheid, respect en bescherming.

In een tijd waarin grenzen vervagen en 'alles kan', roept God Zijn gemeente op tot heiligheid in elk aspect van ons leven, inclusief de manier waarop we met elkaar omgaan. Dit gaat verder dan alleen ons gedrag buiten de kerk; het begint juist binnen de gemeente, waar broeders en zusters in Christus elkaar ontmoeten.

De noodzaak van grenzen

Velen vragen zich af: "Waarom al die regels? Zijn we niet vrij in Christus?" Dit is misschien wel het meest gehoorde excuus wanneer het gaat om grenzen tussen mannen en vrouwen in de kerkgemeente. Maar vrijheid in Christus betekent niet vrijheid om te doen wat we willen, maar vrijheid van de zonde om te doen wat goed is.

Galaten 5:13 zegt: "Want gij zijt tot vrijheid geroepen, broeders; alleenlijk gebruik de vrijheid niet tot een oorzaak voor het vlees, maar dient elkander door de liefde."

Stel je voor: een brandweerman heeft beschermende kleding nodig, niet omdat vuur op zich slecht is, maar omdat hij kwetsbaar is. Zo moeten ook wij als gelovigen grenzen hebben, niet omdat anderen per definitie slecht zijn, maar omdat we kwetsbaar zijn voor verleiding.

Flirterig gedrag en korte gesprekken

Een veel gehoord excuus is: "Ik ben gewoon vriendelijk, daar is toch niets mis mee?" Maar er is een verschil tussen vriendelijkheid en flirterig gedrag. Zusters moeten zich bewust zijn van hoe ze met broeders communiceren, en broeders moeten hetzelfde doen.

1 Thessalonicenzen 5:22 waarschuwt ons: "Onthoudt u van alle schijn van kwaad."

Dit betekent dat we niet alleen het kwaad zelf moeten vermijden, maar ook de schijn ervan. Als een zuster lang en uitgebreid met een getrouwde broeder spreekt, of andersom, kan dit al de verkeerde indruk wekken, zelfs als de bedoelingen onschuldig zijn.

Denk aan een muur die langzaam afbrokkelt. Het begint met één steentje, dan twee, en voordat je het weet, stort de hele muur in. Zo begint ontucht vaak met 'onschuldige' gesprekken die te lang duren en te persoonlijk worden.

Spreuken 4:23 herinnert ons: "Bewaak uw hart boven al wat te bewaren is, want daaruit zijn de oorsprongen des levens."

Praktische richtlijnen voor communicatie

In onze digitale tijd gaat dit verder dan alleen persoonlijke gesprekken. Berichtenapps, sociale media en e-mail zijn plekken waar grenzen gemakkelijk overschreden worden. De vraag die we onszelf moeten stellen is: "Zou ik dit bericht willen dat God leest?" Het goede nieuws is: Hij leest het sowieso al.

Prediker 12:14 zegt: "Want God zal ieder werk in het gericht brengen, met al wat verborgen is, hetzij goed, hetzij kwaad."

Als een broeder of zuster getrouwd is, respecteer dat feit. Gesprekken moeten kort, zakelijk en respectvol zijn. Dit is geen gebrek aan liefde of gemeenschap, maar juist een uitdrukking van ware broederlijke liefde die de ander beschermt.

Het bezoeken van elkaar

Een ander veelvoorkomend excuus: "Ik kwam alleen maar bidden voor een zieke zuster, daar is toch niets verkeerds aan?" Op zich niet, maar de wijze waarop is van groot belang.

1 Timoteüs 5:2 geeft duidelijke instructies: "De oudere vrouwen als moeders, de jongere als zusters, in alle reinheid."

Wanneer een dienaar des Woords of een broeder naar het huis van een zuster moet om te bidden, bijvoorbeeld omdat ze ziek is, moet er altijd een andere zuster of de echtgenote mee. Dit beschermt beide partijen.

Vergelijk het met twee lijnen die parallel lopen: ze komen nooit bij elkaar, maar bewegen wel in dezelfde richting. Zo kunnen broeders en zusters samenwerken in Gods koninkrijk zonder ongepaste grenzen te overschrijden.

Waarom deze voorzichtigheid?

Sommigen zeggen: "Maar ik vertrouw mezelf wel!" Dat is precies het probleem. Jeremia 17:9 waarschuwt: "Arglistig is het hart boven alles, ja, verderfelijk is het; wie kan het kennen?"

We mogen onszelf niet overschatten. Zelfs koning David, een man naar Gods hart, viel in zonde toen hij zich niet beschermde tegen verleiding (2 Samuël 11).

Denk aan een ervaren zwemmer die zelfverzekerd een rivier instapt waar een sterke stroming staat. Zijn ervaring beschermt hem niet tegen de kracht van het water. Zo beschermt onze geestelijke ervaring ons niet automatisch tegen verleidingen als we geen wijze grenzen stellen.

Als een zuster ziek is en bezocht moet worden, laat de moeder (senior) of echtgenote eerst naar binnen gaan om te controleren of alles fatsoenlijk is. Pas daarna kan de broeder binnenkomen om te bidden. Hetzelfde geldt voor een zieke broeder, laat een andere broeder eerst controleren of hij fatsoenlijk gekleed is voordat zusters binnenkomen.

Hebreeën 13:18 zegt: "Bidt voor ons, want wij zijn ervan overtuigd, dat wij een goed geweten hebben, daar wij in alle opzichten goed willen wandelen."

De heilige kus: Misbruikt en misverstaan

"Maar de Bijbel zegt toch dat we elkaar moeten groeten met een heilige kus?" Dit is misschien wel het meest misbruikte Bijbelvers in dit debat.

Romeinen 16:16 zegt inderdaad: "Groet elkander met een heilige kus. Al de gemeenten van Christus groeten u."

Maar laten we eerlijk zijn: wat er in veel gemeenten gebeurt, is verre van heilig. Het woord 'heilig' betekent 'apart gezet, puur, onbesmet'. Als een kus heilig is, moet deze vrij zijn van elke vorm van lust, verlangen of ongepaste gevoelens.

Stel je voor dat iemand een gouden kelk gebruikt om vuil water te drinken. De kelk is kostbaar, maar de inhoud maakt hem onrein. Zo kan een kus, zelfs met een Bijbels excuus, onrein zijn als de bedoeling niet zuiver is.

Grenzen bij begroetingen

Als een zuster aangeeft dat ze niet geknuffeld of gekust wil worden door een broeder, moet dat gerespecteerd worden. Punt. Geen discussie, geen gekwetste gevoelens, geen "maar waarom niet?"

1 Korinthe 8:9 leert ons: "Doch ziet toe, dat deze uw vrijheid den zwakken niet tot aanstoot worde."

In onze Nederlandse cultuur zijn we gewend aan drie zoenen ter begroeting, maar binnen de kerkgemeente moeten we ons realiseren dat niet iedereen daar comfortabel mee is, en dat is volkomen acceptabel. Een vriendelijke handdruk of een knikje kan net zo hartelijk zijn zonder risico's.

Een wang is voldoende voor een begroeting. De hals, de nek, de lippen, deze plekken horen niet thuis in een broederlijke of zusterlijke begroeting. En mannen die elkaar op de mond kussen? Dat is niet alleen ongepast, maar roept ook vragen op over de gezondheid van de kerkgemeente.

1 Korinthe 14:40 benadrukt: "Laat alles betamelijk en met orde geschieden."

Bescherming van kinderen

Dit is misschien wel het meest ernstige onderwerp. Het excuus "Hij is een man Gods, waarom zou ik hem niet vertrouwen met mijn kinderen?" is gevaarlijk naïef.

Mattheüs 18:6 geeft een strenge waarschuwing: "Maar zo wie een van deze kleinen, die in Mij geloven, ergert, het ware hem nut, dat een molensteen aan zijn hals gehangen, en hij verzonken werd in de diepte der zee."

Geen enkele dienaar, geen enkele broeder, heeft het recht om kinderen tussen zijn benen te laten zitten. Geen enkele man Gods heeft het recht om een kind te dwingen tot een kus als het kind dat niet wil.

Ouders, wees de wachters van uw kinderen. In Nederland horen we regelmatig berichten over misbruik binnen kerken en religieuze organisaties. De meeste gevallen begonnen met 'kleine' grenzen die overschreden werden, terwijl anderen toekeken en niets deden omdat "hij toch een dienaar Gods is."

1 Timoteüs 5:20 zegt: "Hen, die zondigen, bestraf ten overstaan van allen, opdat ook de anderen vreze hebben."

Als een kind zich verzet tegen een knuffel of kus van iemand in de gemeente, zelfs van een leider, respecteer dat. Dwing het kind nooit. Uw kind leert op dat moment een belangrijke les over lichamelijke autonomie en grenzen.

Stel je een herder voor die een schaap naar een gevaarlijk ravijn duwt en zegt: "Vertrouw me maar." Dat zou waanzin zijn. Zo is het ook waanzin om onze kinderen in situaties te duwen waar ze zich ongemakkelijk bij voelen, alleen omdat de ander een titel draagt.

De kleding kwestie: Trouwringen

"Hoe weten mensen dat ik getrouwd ben als ik geen ring draag?" Dit excuus wordt vaak gebruikt door hen die vasthouden aan sieraden.

1 Petrus 3:3-4 is duidelijk: "Uw versiering zij niet die van uiterlijke aard, zoals haarvlechten, omhangen met gouden sieraden of aandoen van klederen, maar de verborgen mens des harten in het onvergankelijke sieraad van een zachtmoedige en stille geest, die kostbaar is voor het aangezicht Gods."

Een ring bewijst niet dat je getrouwd bent. Gedrag bewijst dat. Handel als een getrouwde persoon. Respecteer de grenzen van het huwelijk in je gesprekken, je blikken, je gedachten.

In Nederland is het gebruikelijk om trouwringen te dragen, maar binnen De Waarheid Gods houden we ons aan Gods Woord dat ons oproept tot innerlijke schoonheid boven uiterlijke versiering. Een getrouwde man of vrouw hoort zich zo te gedragen dat iedereen het kan zien, niet door goud aan de vinger, maar door trouw in het hart.

Hebreeën 13:4 herinnert ons: "Laat het huwelijk bij allen in ere zijn en het huwelijksbed onbesmet, want hoereerders en echtbrekers zal God oordelen."

Complimenten en grenzen

In onze maatschappij is het normaal geworden om elkaar complimenten te geven over uiterlijk. "Mooie jurk!", "Je ziet er goed uit!", "Wat een prachtig figuur heb je!" Maar binnen de kerkgemeente moeten we voorzichtig zijn met dergelijke opmerkingen, vooral wanneer ze gericht zijn op het lichaam van een broeder of zuster.

Een leider die de borsten of heupen van een zuster complimenteert, is geen man Gods, hij is een gevaar. Een echtgenoot die toestaat dat een andere man zijn vrouw op die manier complimenteert, is zwak en dwaas.

Efeziërs 5:3-4 waarschuwt: "Maar hoererij en enige onreinheid of hebzucht, dat worde onder u zelfs niet genoemd, gelijk het heiligen betaamt; ook niet schandelijkheid en zot geklap of geilheid, welke niet betamen, maar veeleer dankzegging."

Stel je voor dat iemand een dure auto bestudeert met hebzuchtige ogen en blijft zeggen hoe prachtig deze is, terwijl de eigenaar naast hem staat. Dat zou ongepast zijn. Hoeveel meer ongepast is het om andermans echtgenoot op die manier te bestuderen en te complimenteren?

Orde in de kerkgemeente

"Maar we zijn toch allemaal broeders en zusters? Waarom zoveel regels?" Dit excuus mist het hele punt van wat het betekent om familie in Christus te zijn.

1 Korinthe 14:33 stelt: "Want God is geen God van wanorde, maar van vrede."

In een gezonde familie zijn er grenzen. Een broer loopt niet naakt door het huis waar zijn zussen zijn. Een vader kleeft zich niet aan zijn dochters. Er is respect, er is fatsoen, er is orde.

Vergelijk de kerkgemeente met een goed geoliede machine. Elk onderdeel heeft zijn plaats en functie. Als onderdelen beginnen te wrijven waar ze dat niet zouden moeten doen, ontstaat er wrijving, verhitting en uiteindelijk breekt de machine. Zo ook in de kerkgemeente: als we onze grenzen niet respecteren, ontstaat er beschadiging.

1 Korinthe 11:16 zegt: "Maar indien iemand meent twistgierig te moeten zijn - wij hebben zulk een gewoonte niet, evenmin de gemeenten Gods."

De valstrik van 'Gewoonte'

Een van de gevaarlijkste excuses is: "Maar we doen het al jaren zo in onze kerkgemeente. Het is traditie." Traditie is geen rechtvaardiging voor zonde of ongepaste omgang.

Marcus 7:8-9 toont Jezus' houding tegenover tradities die Gods geboden opzij zetten: "Gij verlaat het gebod Gods en houdt vast aan de overlevering der mensen. En Hij zeide tot hen: Gij stelt het gebod Gods wel ternauwernood terzijde om uw overlevering in stand te houden."

Stel je een familie voor die al generaties lang ongezond eet omdat "oma het ook altijd zo deed." Die traditie maakt het niet gezond. Zo ook in de kerkgemeente: als we bepaalde praktijken volgen omdat "het altijd zo is gegaan," moeten we ons afvragen of deze praktijken Bijbels verantwoord zijn.

Het excuus van de Heilige Geest

"Maar ik heb zoveel Heilige Geest dat ik wel kan kussen zonder iets te voelen!" Dit is misschien wel het gevaarlijkste excuus, omdat het Gods Geest gebruikt als dekmantel voor ongepast gedrag.

Job 15:15 waarschuwt: "Zie, op zijn heiligen vertrouwt Hij niet, ja, de hemelen zijn niet zuiver in zijn ogen."

Als God zelfs Zijn heiligen niet volledig vertrouwt, waarom zouden wij onszelf dan vertrouwen? De Heilige Geest geeft ons kracht om de zonde te weerstaan, niet om ermee te spelen.

1 Korinthe 10:12 zegt het duidelijk: "Daarom, wie meent te staan, zie toe, dat hij niet valle."

Denk aan iemand die zegt: "Ik heb zoveel zelfbeheersing dat ik wel midden in een nachtclub kan staan zonder verleid te worden." Misschien is dat waar voor één keer, maar waarom zou je jezelf bewust in die positie brengen? Wijsheid betekent niet dat je test hoeveel je kunt verdragen, maar dat je verleidingen vermijdt.

Bescherming, geen beperkingen

Al deze richtlijnen zijn geen poging om vreugde of gemeenschap te beperken. Het zijn beschermingsmechanismen.

Spreuken 4:14-15 raadt aan: "Begeef u niet op het pad der goddelozen en treed niet op de weg der boosdoeners. Vermijd die, ga er niet overheen, wijk ervan af en ga voorbij."

Stel je een speeltuin voor met hekken eromheen. Die hekken zijn er niet om kinderen te beperken in hun spel, maar om te voorkomen dat ze op de drukke weg komen. Zo zijn grenzen in de kerkgemeente er om ons te beschermen, niet om ons te beperken in oprechte gemeenschap.

Psalm 119:9-11 benadrukt: "Hoe zal een jongeling zijn weg zuiver houden? Door zich te houden aan uw woorden. Ik heb U gezocht met geheel mijn hart, laat mij niet afdwalen van uw geboden. Ik berg uw woord in mijn hart, om tegen U niet te zondigen."

De verantwoordelijkheid van leiders

Leiders in de kerkgemeente dragen een extra verantwoordelijkheid. Zij zijn voorbeelden en hun gedrag wordt nauwlettend gadegeslagen.

Jakobus 3:1 waarschuwt: "Mijn broeders, laat niet velen van u leraar worden, wetende, dat wij een zwaarder oordeel zullen ontvangen."

Een dominee, ouderling of voorganger die de grenzen overschrijdt, of het nu gaat om langdurige privégesprekken met zusters, ongepaste aanrakingen, of complimenten over lichaamsdelen, moet terechtgewezen worden. Geen enkel ambt beschermt tegen Gods oordeel.

1 Timoteüs 5:19-20 geeft instructies: "Neem geen aanklacht aan tegen een ouderling, dan op grond van twee of drie getuigen. Hen, die zondigen, bestraf ten overstaan van allen, opdat ook de anderen vreze hebben."

In De Waarheid Gods tolereren we geen misbruik van macht of positie. Een titel maakt iemand niet onaantastbaar.

Terugkeer naar ware heiligheid

Het is tijd dat de kerkgemeente terugkeert naar echte heiligheid. Niet de schijnheiligheid van religieuze rituelen, maar de praktische heiligheid van dagelijks leven.

1 Petrus 1:15-16 roept op: "Maar gelijk Hij, die u geroepen heeft, heilig is, wordt ook zelf heilig in al uw wandel; want er staat geschreven: Weest heilig, want Ik ben heilig."

Heiligheid begint met kleine dingen: hoe we met elkaar spreken, hoe we elkaar aanraken (of niet aanraken), hoe we elkaar respecteren. Een heilige kerkgemeente is een veilige gemeente, voor mannen, voor vrouwen, en vooral voor kinderen.

2 Korinthe 7:1 spoort ons aan: "Daar wij dan deze beloften hebben, geliefden, laat ons onszelf reinigen van alle bezoedeling des vlezes en des geestes, onze heiliging voleindigende in de vreze Gods."

Praktische toepassingen voor vandaag

Laten we concreet worden. Hier zijn enkele praktische richtlijnen voor het dagelijks leven in de kerkgemeente:

Voor broeders:

• Houd gesprekken met getrouwde zusters kort en zakelijk

• Ga nooit alleen naar het huis van een alleenstaande of getrouwde zuster, neem altijd je vrouw of een oudere zuster mee

• Complimenteer zusters op hun karakter en werk voor de Heer, niet op hun uiterlijk

• Als een zuster aangeeft geen fysiek contact te willen, respecteer dat onmiddellijk

• Stuur geen berichten, e-mails of app-berichten aan zusters die je niet publiekelijk zou willen laten zien

Voor zusters:

• Wees niet flirterig in je communicatie met broeders

• Respecteer het huwelijk van getrouwde broeders door gepaste afstand te houden

• Praat nooit langdurig alleen met een getrouwde broeder

• Kleed je fatsoenlijk, zoals het heiligen betaamt (1 Timoteüs 2:9)

• Als je je ongemakkelijk voelt bij iemands gedrag, spreek het uit of meld het bij de leiding

Voor ouders:

• Leer uw kinderen dat ze 'nee' mogen zeggen tegen fysiek contact, zelfs van leiders

• Laat uw kinderen nooit alleen met één volwassene, zelfs niet met een dienaar

• Luister naar uw kinderen als ze zeggen dat ze zich ongemakkelijk voelen bij iemand

• Bescherm uw kinderen tegen ongepast gedrag, ongeacht wie de dader is

Spreuken 22:3 zegt: "De verstandige ziet het kwaad en verbergt zich, maar de onnozelen gaan er op door en boeten."

Conclusie: Heiligheid in actie

Heiligheid is geen abstracte theologische term, het is een concrete levensstijl. Het gaat om hoe we opstaan, hoe we anderen behandelen, hoe we grenzen respecteren, en hoe we Gods naam eren in alles wat we doen.

Kolossenzen 3:17 vat het samen: "En al wat gij doet met woord of met werk, doet het alles in de naam van de Here Jezus, God, de Vader, dankende door Hem."

In De Waarheid Gods streven we naar een kerkgemeente waar iedereen veilig is, waar vrouwen niet bang hoeven te zijn voor ongepaste aandacht, waar mannen elkaar respecteren, en waar kinderen beschermd worden. Dit is geen ouderwetse, strenge religie, dit is echte, praktische heiligheid zoals God die bedoeld heeft.

1 Thessalonicenzen 4:3-7 geeft ons de opdracht: "Want dit is de wil Gods: uw heiliging, namelijk dat gij u onthoudt van de hoererij, dat ieder van u wete zijn eigen vrouw te bezitten in heiliging en eerbaarheid, niet in hartstochtelijke begeerte als de heidenen, die God niet kennen; dat niemand op dit gebied te buiten ga en zijn broeder benadele; want de Here is een wreker van dit alles, gelijk wij u ook vroeger gezegd en betuigd hebben. Want God heeft ons niet geroepen tot onreinheid, maar in heiliging."

Laten we als kerkgemeente Gods opstaan en heiligheid niet alleen preken, maar ook praktiseren. Laten we grenzen respecteren, elkaar beschermen, en wandelen in de vreze des Heren.

2 Timoteüs 2:19 verzekert ons: "Doch het vaste fundament Gods staat en het draagt dit zegel: De Here kent wie de zijnen zijn, en: Een ieder, die de naam des Heren noemt, sta af van ongerechtigheid."

Moge God ons helpen om heilig te zijn zoals Hij heilig is, en moge onze kerkgemeente een licht zijn in een duistere wereld, niet alleen door wat we zeggen, maar vooral door hoe we leven.

Amen.