Mag je oordelen? Jezus Christus deed het ook. Oordelen en waarheid in het licht van de Heilige Schriften.
Bijgewerkt op: 14 nov
“Oordeelt niet.” Deze woorden worden vaak aangehaald, meestal om een waarschuwing tegen de zonde af te wijzen. Maar is dat wat de Heere Jezus bedoelde? Is elke vorm van oordelen verboden? In deze blog onderzoeken wij hoe de Heere Jezus met oordelen omging, waarom Hij het Zelf deed, en wat Gods Woord ons hierover leert. Oordelen is niet verboden, maar het moet oprecht, zuiver en met het juiste doel gebeuren. De Heere Jezus zei:
“Oordeelt niet naar het aanzien, maar oordeelt een rechtvaardig oordeel.” Johannes 7:24
Inhoud
De Heere Jezus sprak openlijk en scherp
Laten wij beginnen met een waarheid die velen ongemakkelijk vinden: de Heere Jezus wees de zonde van mensen openlijk aan, herhaaldelijk en scherp. De Schriftgeleerden en Farizeeën noemde Hij geveinsden (Mattheüs 23:13) en blinde leidslieden (Mattheüs 23:16). Hij zei tegen hen:
“Wee u, gij Schriftgeleerden en Farizeën, gij geveinsden, want gij zijt den witgepleisterden graven gelijk, die van buiten wel schoon schijnen, maar van binnen zijn zij vol doodsbeenderen en alle onreinigheid.” Mattheüs 23:27
“Gij slangen, gij adderengebroedsels! hoe zoudt gij de helse verdoemenis ontvlieden?” Mattheüs 23:33
Dat zijn geen neutrale opmerkingen. De Heere Jezus noemde gedrag, beweegredenen en karakter verkeerd en zondig. Hij noemde de zonde bij haar naam en waarschuwde voor de invloed ervan op anderen.
Petrus
Toen Petrus zei dat de Heere Jezus niet zou moeten lijden, antwoordde Hij:
“Maar Hij, Zich omkerende, zeide tot Petrus: Ga weg achter Mij, satanas! gij zijt Mij een aanstoot, want gij verzint niet de dingen, die Gods zijn, maar die der mensen zijn.” Mattheüs 16:23
Hij doorzag wat er achter een goedbedoeld advies zat. Dat was een oordeel, gesproken vanuit de geestelijke ernst van het moment.
De Samaritaanse vrouw
De Heere Jezus sprak de Samaritaanse vrouw vriendelijk aan, maar Hij noemde haar situatie wel bij de naam:
“De vrouw antwoordde en zeide: Ik heb geen man. Jezus zeide tot haar: Gij hebt wel gezegd: Ik heb geen man. Want gij hebt vijf mannen gehad, en dien gij nu hebt, is uw man niet; dat hebt gij met waarheid gezegd.” Johannes 4:17-18
Geen waarheid zonder liefde, maar ook geen liefde zonder waarheid.
“Oordeelt niet”
Velen halen Mattheüs 7:1 aan. Maar lees het hele gedeelte:
“Oordeelt niet, opdat gij niet geoordeeld wordt. Want met welk oordeel gij oordeelt, zult gij geoordeeld worden; en met welke mate gij meet, zal u wedergemeten worden.” Mattheüs 7:1-2
“Gij geveinsde! werp eerst den balk uit uw oog, en dan zult gij bezien, om den splinter uit uws broeders oog uit te doen.” Mattheüs 7:5
De Heere Jezus verbiedt hier niet het oordelen zelf, maar het geveinsde oordelen. Eerst jezelf onderzoeken, dan de ander helpen. Dat is de les.
“Alleen God mag oordelen”
Anderen zeggen dat alleen God mag oordelen. Maar Paulus schrijft:
“Weet gij niet, dat de heiligen de wereld oordelen zullen? En indien door u de wereld geoordeeld wordt, zijt gij onwaardig de minste gerechtzaken?” 1 Korinthe 6:2
En hij roept op: “Beproeft alle dingen; behoudt het goede” (1 Thessalonicenzen 5:21). Wie de waarheid van de leugen wil onderscheiden, moet toetsen. Paulus schrijft ook dat de gemeente oordeelt over hen “die binnen zijn” (1 Korinthe 5:12).
Waarom oordelen nodig is
Ten eerste vraagt de waarheid om onderscheid. De Heere Jezus zegt dat wij niet naar het uiterlijk moeten oordelen, maar een rechtvaardig oordeel (Johannes 7:24).
Ten tweede moet de zonde benoemd worden. Wij kunnen niet waarschuwen voor de zonde als wij bang zijn om te oordelen:
“Die wete, dat degene, die een zondaar van de dwaling zijns wegs bekeert, een ziel van den dood zal behouden, en menigte der zonden zal bedekken.” Jakobus 5:20
Ten derde moeten de geestelijke leiders in de gemeente oordelen. Paulus schreef aan Timotheüs:
“Neem tegen een ouderling geen beschuldiging aan, anders dan onder twee of drie getuigen. Bestraf die zondigen in tegenwoordigheid van allen, opdat ook de anderen vreze mogen hebben.” 1 Timotheüs 5:19-20
Het verschil tussen oordelen en veroordelen
Oordelen is onderscheiden, toetsen en benoemen wat goed en wat verkeerd is. Veroordelen is iemand verwerpen zonder genade en als hopeloos afschrijven. De Heere Jezus wees de zonde aan, maar Hij zocht altijd herstel. Wie weigerde zich te bekeren, zoals veel Farizeeën, waarschuwde Hij ernstig. Wie openstond voor de waarheid, toonde Hij genade. Tegen de overspelige vrouw zei Hij:
“En Jezus, Zich oprichtende, en niemand ziende dan de vrouw, zeide tot haar: Vrouw, waar zijn deze uw beschuldigers? Heeft u niemand veroordeeld? En zij zeide: Niemand, Heere! En Jezus zeide tot haar: Zo veroordeel Ik u ook niet; ga heen, en zondig niet meer.” Johannes 8:10-11
Hij zei niet dat haar zonde er niet toe deed. Hij zei: “ga heen, en zondig niet meer.”
Een zuiver oordeel
Wie de waarheid serieus neemt, kan niet anders dan oordelen. Maar het gaat erom hoe en waarom je oordeelt:
Niet uit hoogmoed, maar uit bewogenheid (Galaten 6:1, Filippenzen 2:3-4).
Niet zonder genade, maar met de hoop op bekering (2 Timotheüs 2:24-25, Romeinen 2:4).
Niet op grond van gevoel, maar op grond van Gods Woord (Hebreeën 4:12, 2 Timotheüs 3:16).
Laten wij niet bang zijn om de waarheid te spreken, in liefde en ook met duidelijkheid. Wie alles goedpraat, valt onder het wee dat God uitspreekt:
“Wee dengenen, die het kwade goed heten, en het goede kwaad; die duisternis tot licht stellen, en het licht tot duisternis; die het bittere tot zoet stellen, en het zoete tot bitterheid!” Jesaja 5:20
En Paulus schrijft: “hebt geen gemeenschap met de onvruchtbare werken der duisternis, maar bestraft ze ook veeleer” (Efeze 5:11).
Bekeer je dan en keer je af van de zonde, en ga tot Jezus Christus. Laat je daarna dopen door onderdompeling in de Naam van Jezus Christus, en word vervuld met de Heilige Geest. Volhard daarna in de leer van de apostelen en wandel de heilige weg.
Lees ook: Eén weg, één waarheid: Waarom de Heilige Schriften zeggen dat we ons moeten afscheiden van valse leer. En: Eenheid in leer en waarheid: Waarom alle gelovigen hetzelfde moeten spreken. En: De structuur van de kerk: Alleen Gods Woord heeft het laatste woord. En: Tuchthandhaving in de kerkgemeente volgens de Heilige Schriften: Een vergeten plicht.
Kijk mee met onze online diensten of laat een gebedsverzoek achter via de chat op deze site.
Opmerkingen